Một số vướng mắc và phương án giải quyết trong quá trình kiểm soát chi đoàn ra áp dụng Thông tư 102/2012/TT-BTC ngày 21/6/2012 của Bộ Tài chính tại Sở Giao dịch
Lượt xem: 578
Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước là đơn vị thuộc Kho bạc Nhà nước, có chức năng giúp Tổng giám đốc Kho bạc Nhà nước tổ chức thực hiện các nghiệp vụ giao dịch, thanh toán tại cơ quan Kho bạc Nhà nước theo quy định của pháp luật. Một trong những nhiệm vụ quan trọng của Sở Giao dịch KBNN là kiểm soát chi NSNN đối với các khoản chi thường xuyên, tổ chức thực hiện chi NSTW bằng ngoại tệ. Căn cứ pháp lý thực hiện kiểm soát chi NSNN bằng ngoại tệ được thực hiện theo Thông tư số 102/2012/TT-BTC của Bộ Tài chính ban hành ngày 21/6/2012 quy định chế độ công tác phí cho cán bộ, công chức nhà nước đi công tác ngắn hạn ở nước ngoài do ngân sách nhà nước đảm bảo kinh phí.

Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước là đơn vị thuộc Kho bạc Nhà nước, có chức năng giúp Tổng giám đốc Kho bạc Nhà nước tổ chức thực hiện các nghiệp vụ giao dịch, thanh toán tại cơ quan Kho bạc Nhà nước theo quy định của pháp luật. Một trong những nhiệm vụ quan trọng của Sở Giao dịch KBNN là kiểm soát chi NSNN đối với các khoản chi thường xuyên, tổ chức thực hiện chi NSTW bằng ngoại tệ. Căn cứ pháp lý thực hiện kiểm soát chi NSNN bằng ngoại tệ được thực hiện theo Thông tư số 102/2012/TT-BTC của Bộ Tài chính ban hành ngày 21/6/2012 quy định chế độ công tác phí cho cán bộ, công chức nhà nước đi công tác ngắn hạn ở nước ngoài do ngân sách nhà nước đảm bảo kinh phí.

Thông tư 102/2012/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 10/08/2012, được ban hành thay thế cho Thông tư số 91/2005/TT-BTC ngày 18/10/2005 của Bộ Tài chính; bãi bỏ Điều 2 Thông tư số 142/2009/TT-BTC ngày 14/7/2009 của Bộ Tài chính. Đây là căn cứ pháp lý để cán bộ kiểm soát chi tại Sở Giao dịch thực hiện kiểm soát đối với các khoản chi đoàn ra đảm bảo đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức của nhà nước. Tuy nhiên, do Thông tư ban hành quá lâu và căn cứ vào Luật NSNN 2002 nên thực tế việc kiểm soát chi NSNN đối với các khoản chi công tác phí cho cán bộ, công chức nhà nước đi công tác ngắn hạn ở nước ngoài do ngân sách nhà nước đảm bảo kinh phí tại Sở Giao dịch (gọi tắt là kinh phí đoàn ra) đang gặp một số khó khăn, vướng mắc. Trong phạm vi bài viết này, chúng tôi xin chia sẽ những khó khăn cũng như kinh nghiệm khi kiểm soát chi đoàn ra.

image

Khách hàng thực hiện giao dịch tại Sở Giao dịch KBNN

Hồ sơ kiểm soát chi đoàn ra được quy định trong Thông tư 102/2012/TT-BTC bao gồm: (i) Dự toán chi ngân sách Nhà nước hàng năm của đơn vị đã được thông báo, có chi tiết mục chi đoàn ra (gửi một lần vào đầu năm);(ii) Quyết định cử đi công tác nước ngoài của cấp có thẩm quyền;(iii) Dự toán tạm ứng chi đoàn đi công tác nước ngoài (theo chế độ, tiêu chuẩn quy định tại Thông tư này);(iv) Lịch trình công tác;(v) Phiếu báo giá vé máy bay kèm theo hồ sơ đặt chỗ của Hãng hàng không;(vi) Giấy mời của phía nước ngoài có liên quan đến chi phí tài chính (nếu có).

Thứ nhất, về Quyết định cử đoàn đi công tác

Đây là căn cứ đầu tiên để xác định tiêu chuẩn, định mức và các khoản công tác phí đoàn được NSNN chi trả. Tuy nhiên, một số quyết định chưa rõ ràng như về việc tháp tùng hay tham gia chính thức đối với đoàn cấp cao (tháp tùng nhân hệ số 1.5 lần, chính thức hệ số 2 lần đối với công tác phí); Quyết định có cả những cán bộ lãnh đạo của cơ quan đã nghỉ hưu; Quyết định cho đoàn quá cảnh tại nước thứ 3 khi đi công tác nhưng thực tế thời gian chờ đợi ở sân bay không đủ 24 giờ như thông tư quy định; Quyết định không có nội dung chiêu đãi, thuê xe…nhưng các đoàn vẫn đề nghị thanh toán…

Về nguyên tắc, việc thanh toán kinh phí đoàn ra được dựa trên   Quyết định. Trong một số trường hợp thực tế như trên, Sở Giao dịch đã phải trao đổi với Vụ HCSN để xử lý khá nhiều tình huống thực tế, với nguyên tắc đảm bảo quy định của Thông tư 102/2012/TT-BTC.

Thứ hai, các khoản thanh toán cho cá nhân

- Công tác phí: căn cứ theo Quyết định, đối với đoàn cấp cao việc nhân hệ số theo thời gian tháp tùng thực tế vì có rất nhiều thành viên trong quyết định chỉ tham gia từng chặng nhỏ.

- Tiền phòng: có khá nhiều trường hợp không có báo giá được phê duyệt trong dự toán trước khi đi. Trường hợp này, Sở Giao dịch sẽ thanh toán theo mức khoán quy định trong thông tư. Có một số trường hợp khi thanh toán với Sở Giao dịch tiền phòng thực tế chung với đơn vị khác nhưng không chia đôi, vì vậy khi thanh toán hóa đơn phòng thực tế cần đảm bảo đúng như báo giá đã được duyệt trong dự toán, có hóa đơn hợp lệ hợp pháp và chú ý loại phòng đơn hoặc đôi.

- Tiền chiêu đãi: việc chiêu đãi theo quy định tại Thông tư 102/2012/TT-BTC

Thực tế khi thanh toán tiền chiêu đãi không đủ hồ sơ chứng từ theo quy định nêu trên. Có hóa đơn chỉ viết tay, có hóa đơn 12 suất nhưng đề nghị thanh toán cho 18 người (do vượt định mức). Khi thanh toán tiền chiêu đãi phải có hóa đơn hợp lệ, hợp pháp, danh sách chiêu đãi đã được duyệt, mức không quá tiền công tác phí 1 ngày. Đối với các bữa chiêu đãi sẽ trừ tiền ăn khoán theo chế độ.

- Tiền vé máy bay: Việc mua vé máy bay cho các đoàn đi công tác ngắn hạn nước ngoài đi từ Việt Nam do ngân sách nhà nước đảm bảo kinh phí được thực hiện theo hình thức so sánh báo giá (với ít nhất 2 báo giá kèm theo hồ sơ đặt chỗ; báo giá phải được lấy tối thiểu từ 2 công ty hoặc 2 đại lý bán vé máy bay khác nhau với cùng hành trình bay) của các hãng hàng không hoạt động hợp pháp tại Việt Nam trong đó có ít nhất 1 đại lý chính hãng của hàng không quốc gia Việt Nam và đáp ứng được các yêu cầu sau:

- Đường bay trực tiếp, phù hợp với lịch công tác;

- Tổng các khoản chi tiền vé (bao gồm các khoản thuế và phụ phí), tiền đi đường, tiền chờ đợi tại sân bay thấp nhất;

Thực tế, quy định báo giá cùng hành trình bay đối với các hãng hàng không khác nhau đối với các hành trình phải nối chuyến là khó thực hiện vì mỗi hãng hàng không có lợi thế về các đường bay và trạm dừng khác nhau.

Mặt khác, rất khó kiểm soát việc mua vé máy bay đảm bảo tiết kiệm. Thực tế, khi kiểm soát tại Sở Giao dịch đã có trường hợp 3 đơn vị cùng tham gia đoàn của Chính phủ, cùng hành trình, cùng chuyến bay nhưng giá vé rất khác biệt mặc dù vẫn đầy đủ 2 báo giá theo quy định. Đối với trường hợp này, chúng tôi đã phải trao đổi với đơn vị để có những điều chỉnh cho phù hợp.

Thứ 3: các khoản thanh toán cho đoàn

Tiền quà tặng: quy định tại tiết x điểm 2 Điều 1 Thông tư 102/2012/TT-BTC thấp so với thực tế đối với đoàn cấp cao

Tiền điện thoại: trong thông tư quy định 2 mức: Mức khoán 80 USD/1 đoàn công tác; riêng đối với các đoàn đàm phán song phương, đa phương mức khoán 250 USD/1 đoàn đàm phán, tuy nhiên, chưa quy định đối với các đoàn đông người như đoàn thể thao thi đấu seagame, tham gia olimpic…nên gây khó khăn cho việc thực hiện nhiệm vụ được giao của các đoàn này.

Tiền thuê địa điểm: Tại gạch đầu dòng thứ 2 khoản 6 Điều 1 Thông tư số 102/TT-BTC ngày 21/6/2012 của Bộ Tài chính quy định:

“ Đối với khoản chi phí thuê địa điểm; thuê xe vận chuyển hàng hóa, nhạc cụ, đạo cụ đối với đoàn tham gia hội chợ, triển lãm, các đoàn văn hóa nghệ thuật đi biểu diễn nước ngoài khi phải di chuyển nhiều nơi: Thanh toán theo hoá đơn, chứng từ thuê thực tế phù hợp với lịch trình làm việc và căn cứ theo hợp đồng ký kết giữa Trưởng đoàn công tác với đơn vị cung cấp dịch vụ; trường hợp hoá đơn, chứng từ bằng tiếng nước ngoài thì phải dịch ra tiếng Việt.”

Thực tế, tại các đơn vị sử dụng ngân sách phát sinh trường hợp cho thuê gian hàng triển lãm, quảng bá du lịch tại một số nước không thực hiện ký hợp đồng, chỉ đăng ký trực tuyến qua mạng, tại trang website của Hội chợ, giá và diện tích các gian hàng được công khai trên mạng. Sau khi các nước thuê chuyển tiền thanh toán, đơn vị tổ chức sẽ phát hành hóa đơn. Đối với trường hợp này, hồ sơ thanh toán sẽ không có hợp đồng theo quy định.

Thứ 4: Chế độ kế toán

Chế độ kế toán tại KBNN được áp dụng theo quy định tại Thông tư số 77/2017/TT-BTC ngày 28/7/2017 của Bộ Tài chính. Hiện tại, một số điểm còn chưa được hoàn thiện. Cụ thể:

a) Về chứng từ: Khi đơn vị thực hiện rút dự toán chi đoàn ra bằng ngoại tệ sẽ sử dụng giấy rút dự toán C2-06 – Giấy rút dự toán ngân sách bằng ngoại tệ, trong đó phần dành cho KBNN ghi do cán bộ kiểm soát chi sau khi phê duyệt dự toán hoặc quyết toán đoàn ra sẽ ghi đầy đủ các thông tin để chuyển khoản hoặc đơn vị rút tiền mặt tại Vietcombank. Theo quy định về phương pháp ghi chép chứng từ tại tiết a khoản 3 Điều 22 Thông tư số 77/2017/TT-BTC không được tẩy xóa, sửa chữa…nhưng trường hợp này nếu cán bộ KSC ghi sai thì không thể yêu cầu đơn vị lập lại chứng từ khác.

Đối với Bộ Ngoại giao, khi cấp kinh phí cho các Cơ quan Việt nam ở nước ngoài từ Quỹ tạm giữ ngoại tệ và thực hiện phản ánh vào ngân sách định kỳ đầu quý sau hiện tại sử dụng chứng từ C2-06 – Giấy rút dự toán ngân sách bằng ngoại tệ để ghi cấp kinh phí cho cơ quan Việt nam ở nước ngoài, chứng từ ghi thu NSNN chưa được quy định cụ thể.

b) Về hạch toán kế toán: Phí ngoại tệ trong trường hợp chứng từ chuyển tiền nước ngoài sai do lỗi kế toán/ chuyên viên kiểm soát chưa được hướng dẫn hạch toán.

Thu hồi tạm ứng trường hợp các đoàn thừa tiền: tiền thừa nộp lại theo tỷ giá thời điểm nộp lại thường cao hơn tỷ giá lúc tạm ứng, nên khi tất toán tài khoản tạm ứng tỷ giá phải chia bình quân và xử lý chênh lệch tỷ giá.

Để thực hiện tốt công tác kiểm soát chi các khoản chi thường xuyên, đặc biệt là các khoản thanh toán công tác phí cho cán bộ, công chức nhà nước đi công tác ngắn hạn ở nước ngoài do ngân sách nhà nước đảm bảo kinh phí, Sở Giao dịch xin đề xuất với Bộ Tài chính sớm banh hành Thông tư thay thế Thông tư số 102/2012/TT-BTC và bổ sung sửa đổi Thông tư số 77/2017/TT-BTC về một số điểm sau:

- Đối với những khoản thanh toán khác tại khoản 6 Điều 1 Thông tư số 102/2012/TT-BTC ngày 21/6/2012 của Bộ Tài chính:

Bổ sung tình huống không thực hiện ký hợp đồng, chỉ đăng ký trực tuyến qua mạng, tại trang website của Hội chợ, giá và diện tích các gian hàng được công khai trên mạng, thanh toán căn cứ vào: Hóa đơn, chứng từ thuê thực tế phù hợp với lịch trình làm việc và xác nhận của Thủ trưởng đơn vị cử đoàn đi công tác.

- Đối với những khoản thanh toán vé máy bay, tàu xe tại điểm a khoản 1 Điều 3 Thông tư số 102/2012/TT-BTC ngày 21/6/2012 của Bộ Tài chính

Trên tinh thần nâng cao trách nhiệm của các đơn vị sử dụng ngân sách, tương tự đối với việc lựa chọn nhà thầu như đã quy định trong Thông tư số 39/2016/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 161/2012/TT-BTC ngày 02/10/2012 của Bộ Tài chính quy định chế độ kiểm soát, thanh toán các khoản chi NSNN qua KBNN, cán bộ kiểm soát chi thực hiện kiểm soát và thanh toán vé máy bay căn cứ vào hóa đơn mua vé kèm theo cuống vé máy bay (khách hàng tự in trong trường hợp làm thủ tục trực tuyến và thẻ lên máy bay được gửi qua thư điện tử).

Đối với báo giá để so sánh đề nghị quy định rõ báo giá của đại lý chính hãng của hàng không quốc gia Việt Nam, tránh tình trạng một số đại lý không chính thức của hãng của hàng không quốc gia Việt Nam báo giá sai lệch.

Việc chọn đường bay và hãng hàng không có giá cạnh tranh và đường bay phù hợp do đơn vị tự chịu trách nhiệm, đảm bảo hiệu quả và tiết kiệm kinh phí được giao.

- Đối với chế độ kế toánĐề nghị bổ sung mẫu chứng từ trong trường hợp cán bộ KSC KBNN ghi sai phần thông tin dành cho KB ghi, mẫu chứng từ trong trường hợp phản ánh vào NSNN những khoản kinh phí cấp từ Quỹ tạm giữ ngoại tệ tại các cơ quan Việt nam ở nước ngoài và hướng dẫn hạch toán chi tiết các khoản phí phát sinh do lỗi cán bộ KBNN, thu hồi tạm ứng trường hợp đoàn nộp tiền thừa./.






Thống kê truy cập
  • Đang online: 3
  • Hôm nay: 52
  • Trong tuần: 52
  • Tất cả: 576,115
Đăng nhập